«تکنولوژی هرگز جایگزین معلمان نخواهد شد، اما تکنولوژی در دستان معلمان تحول آفرین است.» جورج کوروس
بحث تکنولوژی در کلاس درس خاطره‌ی زیر را برایم تداعی می‌کند.
در مقطع دکترا واحدی به نام«روش‌های برنامه‌ریزی آموزشی در توسعه ملی و منطقه‌ای» با استاد بزرگوار آقای دکتر حسن شهرکی‌پور داشتم. کنفرانسی که باید سر این درس ارائه می‌دادم با عنوان «بررسی برنامه پنجم توسعه و مقایسه آن با برنامه ششم توسعه» بود. از ماده و تبصره هم جدا نبود. پاورپوینتی برای ارائه آماده کردم.
استاد فرمودند: «با لپ‌تاپ برای ارائه به جلوی کلاس بروم.»
اتصال لپ‌تاپ به سیستم پروژکتور کلاس امکان پذیر نشد. من هم اصرار بر پاورپوینت داشتم. تبصره‌ها و ماده‌ها را به هیچ عنوان حفظ نکرده بودم. ۸۰۰ صفحه اسناد را در ۱۰۰ اسلاید خلاصه کرده بودم.
به طور کلی با مثال هر فصل را یاد گرفته بودم. اما ترسی وجودم را فراگرفته بود برای تبصره و ماده. حتی برخی ماده‌ها و تبصره‌های مهم شماره آن‌ها هم برای استاد مهم بود.
از استاد خواهش کردم کلاس را تغییر دهیم من ارائه دهم. استاد اجازه داد از کلاس خارج شوم و با مسئول ساختمان برای کلاس خالی مجهز به پروژکتور هماهنگ کنم. با ایشان هماهنگ شد. کلاسی معرفی شد. با استاد به همراه دانشجویان از طبقه چهارم به طبقه دوم رفتیم. وقتی که در کلاس مستقر شدیم. مسئول دفتر در زد و عذر خواهی کرد که کلاس را اشتباهی معرفی کرده و الان متعلق به استاد دیگری‌ست. دوباره همه با هم عازم به طبقه هم کف شدیم. اتصال لپ‌تاپ به پروژکتور انجام شد. اما این بار دستگاهی که روی سقف قرار داشت هندل می‌زد.
استاد فرمودند: «با یک جارو یا چوب به آن بزنید تصویر را روی صفحه نمایش خواهد داد. »
آقای فرخی نماینده‌‌ی کلاس مسئولیت این کار را بر عهده گرفت. از کلاس خارج شد و چوبی از آبدارخانه آورد.
استاد فرمودند:«بچه‌ها یه عکس از این وضعیت بگیرید اما خانم پورمنصف هم با لپ‌تاپش در آن حضور داشته باشد، بعدها بداند چطور برای این درس با مشقت و اصرار کنفرانس دادند. »
دوستان عکس گرفتند. اما متأسفانه عکس را ندارم.
در لحظه‌ای که گفتم « به نام خدا» با کسب اجازه از محضر استاد آغاز می‌کنم.
ناگهان در زدند. مسئول ساختمان بود. ایشان گفتند:«شرمنده استاد باید به کلاس دیگری منتقل شوید.»
دوباره همه با هم از این کلاس خارج شدیم. این بار طبقه‌ای تغییر نکرد. به کلاس رو به رو رفتیم.
از جایم برخاستم که استاد فرمودند:« نه، شما بنشین این بار با شما آغاز نمی‌کنیم، ببین چه بساطی برایمان فراهم کردی. آقای رنجبر شما هم کنفرانس داری؟»
ایشان گفتند: بله.
-شما بیا ارائه بده. بعد خانم پورمنصف.
*اگر چه ابزارهای مبتنی بر فناوری در طول زمان تغییر می‌کنند یا منسوخ می‌شوند. چیزی که اکنون استفاده میکنیم ممکن است سال آینده با ابزار جدیدی جایگزین شود. نکته اصلی در اینجا این است که اگرچه ابزارهای فناوری تغییر یا منسوخ می‌شوند، اهداف و اصول آموزشی به سختی تغییر می کنند. به همین دلیل است که ما باید ابزارهاییرا انتخاب کنیم که متناسب با زمینه و در خدمت اهداف و اصول ما باشد. ما همچنین باید خود را با فناوری در حالتغییر وفق دهیم تا نیازهای آموزشی خود را برآورده کنیم. با این اوصاف، اجازه دهید سوالی را مطرح کنم که ممکناست همین الان در ذهن شما باشد. از چه ابزارهای مبتنی بر فناوری برای افزایش مشارکت، همکاری، تعامل و سوادچندگانه فراگیران در کلاس درس خود استفاده می‌کنید؟ ابزارها فراوان هستند، اما تعداد روزافزون ابزارها و نرمافزارهای چندرسانه ای رایگان می‌تواند برای مدرسان گیج کننده و حتی دلهره آور باشد.
انتخاب یک ابزار مناسب مبتنی بر فناوری برای استفاده در کلاس درس و خارج از آن نباید تصادفی باشد. هر ابزاری که مدرس از آن استفاده می‌کند باید در خدمت هدفی خاص و روشن باشد.
به نقل از پروفسور سونیا شیری، مدیر برنامه‌ی زبان عربی در دانشگاه آریزونا، «ما، مدرسان، ابزارهایی می‌خواهیم که فراگیران را برای شرکت در جوامع تمرینی که نیاز به سواد چندگانهدارند، را توانمند کند. ما ابزارهایی برای توسعه صلاحیت ارتباطی بین فرهنگی (دانش، نگرش و مهارت) می‌خواهیم.
بنابراین درس‌هایی که از این مبحث آموختم، عبارت است از:
–افزایش سواد دیجیتال در فراگیران
–ذخیره‌ی همه‌ی آزمون‌ها و تکالیف برای استفاده آینده
–تبدیل تکالیف از روش سنتی به روش تعاملی
–بهره‌گیری فراگیران از فرصت برابر برای ارائه تکالیفشان به مدرس
–آموزش فرهنگ استفاده از تکنولوژی به عنوان یک مهارت
✍🏻صدف پورمنصف
Ansary, Mohamed A (2018). How to Use Technology in the Classroom?, University of Arizona
آخرین دیدگاه‌ها